Plan spłaty to drugi ważny etap decyzji o upadłości
Wiele osób koncentruje się wyłącznie na tym, czy sąd ogłosi upadłość. Tymczasem z ekonomicznego punktu widzenia równie ważne jest pytanie: co wydarzy się później?
Jednym z możliwych rozstrzygnięć jest plan spłaty wierzycieli.
Upadłość nie jest tylko decyzją „tak/nie”. Jej realny koszt dla dłużnika może zależeć od długości i wysokości planu spłaty.
Ile może trwać plan spłaty?
W podstawowym wariancie sąd określa okres spłaty nie dłuższy niż 36 miesięcy.
Jeżeli jednak sąd ustali, że upadły doprowadził do swojej niewypłacalności albo istotnie zwiększył jej stopień umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa, plan nie może być krótszy niż 36 miesięcy i może trwać maksymalnie 84 miesiące.
Ustawa przewiduje też preferencje przy wysokim poziomie spłaty zobowiązań: przy określonych progach procentowych maksymalny okres planu może być krótszy.
Od czego zależy wysokość miesięcznej spłaty?
Nie istnieje jedna tabela: „zarabiasz X, płacisz Y”.
Sąd ocenia sytuację konkretnej osoby. Znaczenie mają m.in.:
- możliwości zarobkowe,
- konieczność utrzymania upadłego i osób pozostających na jego utrzymaniu,
- potrzeby mieszkaniowe,
- zobowiązania i koszty postępowania,
- okoliczności powstania niewypłacalności.
Dlatego dwie osoby z podobnym zadłużeniem mogą otrzymać zupełnie inne plany spłaty.
Czy zawsze musi być plan spłaty?
Nie.
Prawo upadłościowe przewiduje możliwość umorzenia zobowiązań bez ustalania planu spłaty, jeżeli osobista sytuacja upadłego w oczywisty sposób wskazuje, że jest on trwale niezdolny do dokonywania jakichkolwiek spłat w ramach planu.
Istnieje też odrębny mechanizm warunkowego umorzenia przy niezdolności, która nie ma charakteru trwałego.
Nie należy jednak zakładać z góry, że brak majątku oznacza automatycznie brak planu spłaty. Majątek i zdolność do przyszłych spłat to dwa różne zagadnienia.
Co analizujemy przed złożeniem wniosku?
- Źródła i stabilność dochodu.
- Realne koszty utrzymania gospodarstwa domowego.
- Osoby pozostające na utrzymaniu.
- Stan zdrowia i trwałe ograniczenia zarobkowe, jeżeli występują.
- Historię powstania zadłużenia i decyzje finansowe z poprzednich lat.
Umyślność i rażące niedbalstwo mają znaczenie
Sposób, w jaki powstała niewypłacalność, może wpływać na długość planu spłaty.
Nie oznacza to, że każde niekorzystne działanie dłużnika automatycznie prowadzi do siedmioletniego planu. Sąd ocenia konkretne zachowanie i jego wpływ na niewypłacalność.
Dlatego historia zadłużenia powinna być opisana zgodnie z dokumentami i rzeczywistym przebiegiem zdarzeń, a nie „pod tezę”.
Co możesz zrobić teraz?
- Spisz swoje miesięczne dochody netto.
- Zbierz stałe koszty gospodarstwa domowego.
- Zaznacz, kogo utrzymujesz.
- Odtwórz chronologię największych zobowiązań i moment utraty płynności.
- Nie oceniaj sam siebie kategoriami „wina / brak winy” bez analizy faktów.
Chcesz wiedzieć, czego realnie można się spodziewać?
Nie da się uczciwie obiecać konkretnego planu spłaty bez poznania sytuacji. Można natomiast przed złożeniem wniosku zidentyfikować czynniki, które będą dla sądu istotne — i właśnie od tego zaczynamy analizę w AVANTIQ.